مرکز علوم و ستاره شناسی تهران


27

اتاق بدون پژواک

شاخه علمی: امواج صوتی

نام دستگاه: اتاق بدون پژواک

قانون علمی: انتشار امواج صوتی

مکان: سالن فیزیک- طبقۀ اول

  




پژواک (اکو) به معنی بازگشت صدا از دیوار یا سایر اشیاست. صدا با سرعتی مشخص و ثابت (حدود 345 متر بر ثانیه) حرکت می‌کند؛بنابراین می‌توانیم با استفاده از پژواک، فاصلهٔ برخی از اشیا را محاسبه کنیم. دستگاه عمق‌سنج کشتی، برای محاسبهٔ عمق دریا از پژواک بهره می‌گیرد.

معمارها برای تعدیل پژواک صوت از دو نوع ماده، مواد جاذب صوت و مواد بازتاب کنندۀ صوت، برای پوشاندن سقف ها، دیوارها و کفها استفاده می کنند. مواد نرم مثل چوب پنبه و نمد بیشتر صوتی که به آنها برخورد می کند را جذب می کنند هرچند که ممکن است این مواد مقداری از صوت های با فرکانس پایین رابازتاب کنند. مواد سخت مانند سنگ و فلز بیشتر صوتی را که به آنها برخورد می کنندرا بازتاب می کنند. آکوستیک سالنهای بزگ سخنرانی موقعی که پر هستند با موقعی که  خالی هستند ممکن است خیلی متفاوت باشد. صندلی های خالی صوت را بازتاب می کنند درحالیکه یک شنونده که روی صندلی نشسته صوت را جذب می کند. در بیشتر موارد اگر یک تعادل مناسب بین مواد جاذب صوت و بازتاب کنندۀ صوت وجود داشته باشد، آکوستیک یک اتاق رضایت بخش خواهد بود. در یک اتاق اگر سقف یا یک دیوار آن مقعر بوده و بازتاب صوت بالایی داشته باشد ممکن است بازتابهای ناراحت کنندۀ صوت علی رغم اینکه زمان بازتاب صوت سراسری اتاق مناسب است به طور متناوب اتفاق بیافتد. در چنین مواردی صوت ممکن است در یک نقطۀ ویژه کانونی شود و آکوستیک در آن نقطه از اتاق را بد نماید. به طورمشابه یک راهرو باریک بین دیوارهای موازی بازتاب کننده ممکن است صوت را به وسیلۀبازتاب تکرار شده به دام بی اندازد و با وجود اینکه جذب سراسری کافی است باعث بازتاهای صوتی ناراحت کننده شود. چنان تداخلی به علت تفاوت در فاصله های پیموده شده توسط صوت مستقیم و بازتابیده می باشد و چیزی به به نام نقاط مرده را به وجودمی آورد که در آنها محدودۀ خاصی از فرکانس ها حذف می شوند. ایجاد دوبارۀ صوتی که با میکروفن تقویت شده است نیزبه حذف بازتاب های صوتی و تداخل ها نیاز دارد. دراتاق بدون پژواک، دیوارهاـ سقف و زمین به صورت شبکه ای طراحی شده اند. وقتی که صدا وارد شبکه ها می شود برای خروج از آن بارها به جداره های آن برخورد می کند تا راه فرار پیدا کرده و به گوش ما برسد. هرچه تعداد برخورد های امواج با جداره ها بیشترباشد انرژی صوتی بیشتر کاهش می یابد. پژواک، خفّاش را قادر می‌سازد تا در تاریکی پرواز کند.رادار نیز از خاصیّت پژواک (وبا استفاده از امواج رادیویی) در کشف هدف بهره می‌گیرد.

کاربردها:

در استودیوهای ضبط صدا و سیما، اتاق های محرمانه و سری، سالن های سینما و ... استفاده می شود.

تعداد امتیازات: (98) Article Rating
تعداد مشاهده خبر: (4863)
کد خبر: 2088